HET PROJECTBUREAU VOOR MEESTERS IN DE BOUW
menu
NIEUWS
30 juni 2022 / 5

In iedere woonwijk moet een datacenter komen

Nederlandse hub-functie datacenters leidt tot interessante uitdagingen

Op de videoverbinding met Arno Uiterweerd, algemeen directeur van Unica Datacenters, is in de achtergrond de AM4 toren zichtbaar. Het betreft een datacenter over 12 verdiepingen, gehuisvest in een 72 meter hoge toren op het Amsterdam Science park. “Op 100 meter van die toren kwam ooit de eerste e-mail in Amsterdam aan. En die koppositie in internationaal dataverkeer hebben we nog steeds.”

Luc Spin, directeur sales bij Unica Datacenters, voegt daaraan toe dat de hub functie die Nederland op het gebied van datacenters heeft, vergelijkbaar is met die van de Rotterdamse haven of Schiphol. “Hebben we als land zo veel vluchten nodig? Moeten we voor ons eigen land zo veel goederen overslaan? Nee, maar het zorgt wel voor enorm veel bedrijvigheid. Grote internationale bedrijven zoals zakelijke en logistieke dienstverleners zitten graag op plekken die goed bereikbaar zijn. Met de toenemende digitalisering komt daar een minder zichtbaar knooppunt – dat van dataverbindingen – bij.”

Spin en Uiterweerd zien het bij Unica Datacenters, de ontwerper, beheerder en bouwer van datacenters, uit de eerste hand gebeuren. “Moderne succesvolle bedrijven zijn vaak tech-bedrijven, of zijn voor de bedrijfsvoering sterk afhankelijk van digitale infrastructuur. Datacenters staan dichtbij plaatsen waar dataverbindingen aan land komen of verder verspreid worden en tech-bedrijven vestigen zich op plaatsen nabij deze knooppunten,” aldus Spin. Een datacenter is dus meer dan een blokkendoos die een bedrijfsterrein ontsiert, het betreft hier de 21e-eeuwse hub functie die de komende decennia de nodige banen genereert en de centrale spil vormt van het internet.

Trends
Er komen grote datakabels in Nederland aan land, vanuit de VS en Engeland. Daarmee is Nederland goed gepositioneerd om van alle digitale trends in de wereld te profiteren. Er wordt steeds meer thuis gewerkt en gebruik gemaakt van videoverbindingen. Al onze apparaten, van pompen en kleppen in fabrieken tot de ledverlichting thuis, hangen in toenemende mate aan het Internet of Things (IoT). Augmented en Virtual Reality staan aan de vooravond van een grote doorbraak, evenals trends als autonoom rijden en smart grids.

De rekenkracht en energie die de apparaten zelf gebruiken, is beperkt. Het overgrote deel van de benodigde rekenkracht en het energieverbruik komt voor rekening van de datacenters. Uiterweerd: “Het gebruik van data is de afgelopen tien jaar zeer sterk toegenomen. Maar doordat servers bij bedrijven zelf verdwijnen en gecentraliseerd worden in commerciële datacenters, kunnen we veel efficiënter met energie en koeling omgaan. Terwijl het dataverkeer zelf enorm is toegenomen, is het energieverbruik van ons dataverkeer lang niet zoveel toegenomen, de laatste tien jaar.’ Datacenters gebruiken energie, maar gaan hier dus veel efficiënter mee om dan alle losse oplossingen bij organisaties en bedrijven.”

Datacenter engineers
Wanneer we kijken naar cijfers van stichting Dutch Datacenter Association (DDA), dan valt het water- en stroomverbruik van datacenters in Nederland mee (zie kader), zeker gezien de kolossale impact die toenemende digitalisering op ons leven heeft. Wat is naast verantwoord omgaan met stroom en water momenteel de grootste uitdaging voor de bouw van nieuwe datacenters?

Uiterweerd: “Voor de sector is personeel een belangrijk issue. Wij zoeken mensen voor het ontwerp, de bouw, het beheer en het onderhoud aan datacenters. Er staat de nodige hightech apparatuur in datacenters. Maar in de basis is de functie van datacenters het zorgen voor een stabiele stroomvoorziening richting de servers én voor voldoende koeling. Elektrotechnici en werktuigbouwkundigen zijn dus op alle niveaus nodig om verdere digitalisering in de samenleving mogelijk te maken.”

Velox is daarin een belangrijke speler die vraag en aanbod in personeel samenbrengt. Vaak met projectmedewerkers met kennis van zaken die een heel team aansturen om het beste van een project te maken.

Eline Stuivenwold, tot 1 oktober werkzaam als beleidsmedewerker onderwijs en arbeidsmarkt bij de Dutch Datacenter Association, ziet ook een lastig arbeidsmarktvraagstuk opdoemen. “Er is nu al een chronisch tekort aan data engineers, terwijl we door maatschappelijke ontwikkelingen de inzet van datacenters alleen maar zien toenemen. Daarom zijn wij volop in contact met scholen om opleidingen voor datacenter engineers op te zetten en te promoten.” De sector telt een directe en indirecte werkgelegenheid van 11.000 fte’s.

Stuivenwold ziet hier een aantrekkelijke werkomgeving voor technici op alle niveaus. Datacenters bevinden zich op het snijvlak van grote maatschappelijke ontwikkelingen. “We zien aan de ene kant steeds meer datagebruik. We hebben ook gezien dat Nederland in relatie tot ons omringende landen de overstap naar thuiswerken veel sneller een efficiënter heeft gemaakt. Toenemende digitalisering is inmiddels een onderdeel van ons leven.”

Daarnaast ziet DDA ook het energievraagstuk op de sector afkomen. De integratie van datacenters in woonwijken zou misschien een oplossing kunnen zijn voor de uitdaging van technici en beleidsmakers. “Ja, datacenters vragen energie. Maar de restwarmte zou echt ten goede moeten komen aan warmtenetten in woonwijken. De technische oplossing daarvoor kun je zo uittekenen. Maar bij de bouw van woonwijken moet dan wel rekening worden gehouden met de mogelijke aanwezigheid van datacenters. Dat vergt een verandering in denken op het gebied van ruimtelijke ordening.” Een schone taak voor een toekomstig kabinet.

Integratie
Het is altijd wel ergens in de wereld overdag. De vereiste rekenkracht in datacenters is zodoende constant, en daardoor levert een datacenter 8760 uur per jaar een constante hoeveelheid warmte. Uiterweerd: “Eigenlijk zou iedere woonwijk op een datacenter aangesloten moeten worden. Je kunt ze voorzien van een groen dak dat in het kader van klimaatadaptatie pieken in neerslag tijdelijk vast kan houden. Er kan dan bijvoorbeeld ook een speeltuin op het dak komen. Met de restwarmte kun je een warmtenet voeden en een zwembad of sporthal verwarmen.”

Zo kent de jaarbelastingcurve van een woonwijk een bepaalde constante gedurende koudere perioden waar warmte voor verwarming nodig is. Ook kan deze restwarmte efficiënt opgewekt worden om te gebruiken voor warm water voor bijvoorbeeld douchen. Dat kan een datacenter prima leveren. Pieken in energievraag moet je dan flexibel inkopen. Dat vergt wel dat datacenters integraal deel moeten gaan uitmaken van het energievraag- en leverbalans. “Ook de huizenmarkt kent momenteel zo zijn uitdagingen en het valt te voorzien dat er het komende decennium veel woonwijken bijgebouwd zullen worden. Datacenters staan zo middenin alles wat we momenteel belangrijk vinden. Wonen, energie en toenemend datagebruik,” aldus Stuivenwold. “Een internetverbinding is immers een basisbehoefte geworden en het levert ook nog eens mooie banen op.”

Het 21ste-eeuwse deltaplan?
Uiterweerd ziet tot slot nog een tot de verbeelding sprekende stip op de horizon: “De beste plek voor een datacenter is op of in de zee(bodem) (water van 4 graden heeft de hoogste dichtheid en hoopt zich daar op, red.) waar je uitermate goed kan koelen. Net als offshore windturbines staan ze bijna niemand in de weg. Ik zie het wel gebeuren dat we in de toekomst samen gaan werken met onze toonaangevende waterbouwers, en datacenters gaan verwerken in waterbouwkundige hoogstandjes. Het combineren van internationale Nederlandse kennis op het gebied van watermanagement en onze koploperspositie op het gebied van internationale dataverkeer, dat lijkt me fantastisch om aan mee te werken!”
“Datacenters bevinden zich op het snijvlak van grote maatschappelijke ontwikkelingen”

Meer nieuws

Contact

Vragen of interesse?

Ik ben elke werkdag tussen 7:00 en 19:00 bereikbaar.
Heb je nog vragen?
MBaga Zonneveld Consultant Business Development Installatietechniek
MBaga Zonneveld